A. ALANIN MEVCUT DURUMU VE GELECEĞİ
Gazetecilik alanı, kamuya ve özel sektöre ait kurum ve kuruluşların iletişim
sektöründe hizmet ürettiği bir alandır. Bu alanda gazeteler, dergiler, haber ajansları,
televizyon ve radyolar, reklâm ajansları vb. kurum ve kuruluşlar faaliyet göstermektedir.
Ülkemizde medya, dünya standartlarında yayın yapan ve hızla gelişmeye devam
eden bir sektördür. Sektörün, alanında yetişmiş nitelikli eleman ihtiyacı her geçen gün
artmaktadır. Yazılı, görsel ve işitsel basın-yayın kuruluşları ülke ekonomisine sağladıkları
katkının yanı sıra kamuoyu oluşturma işlevi ile toplumsal ve sosyal gelişmelerde de etkin rol
oynamaktadır. Bu durum, medya sektöründe istihdam edilecek kişilerin eğitimlerini daha da önemli bir noktaya taşımaktadır.
B. ALANIN ALTINDA YER ALAN MESLEKLER
Ø Yazılı Basın Muhabirliği
Ø Televizyon Muhabirliği
Ø Sayfa Sekreterliği
Ø Foto Muhabirliği
YAZILI BASIN
YAZILI BASIN MUHABİRİ
Tanımı
Medya sektöründe gündemi takip eden, haber değeri taşıyan olayla ilgili bilgi ve
belgeleri toplayan ve haber yazan nitelikli kişidir.
Görevler
Ø İş organizasyonu yapmak.
Ø Gündemi takip etmek.
Ø Haberle ilgili bilgi ve belge toplamak.
Ø Toplanan bilgi ve belgeleri değerlendirmek.
Ø Haber yazmak.
Ø Haber kaynakları ile iyi ilişkiler geliştirmek.
Ø Mesleki eğitime ilişkin faaliyetleri yürütmek.
TELEVİZYON MUHABİRİ
Tanımı
Televizyon aracılığı ile geniş kitlelere ulaştırılacak haberleri araştıran, toplayan ve
yazıp kurgulayarak yayına hazır hale getiren nitelikli kişidir.
Görevler
Ø İş organizasyonu yapmak.
Ø Gündemi takip etmek.
Ø Haberle ilgili veri toplamak.
Ø Haberi yazmak.
Ø Haberi kurgulayarak yayına hazır hâle getirmek.
Ø Haber kaynakları ile iyi ilişkiler geliştirmek.
Ø Mesleki eğitime ilişkin faaliyetleri yürütmek.
SAYFA SEKRETERİ
Tanımı
Yazılı basın kuruluşlarında haber, ilan, fotoğraf ve resim gibi materyalleri, masaüstü
yayıncılık programlarını kullanarak okuyucunun ilgisini çekecek şekilde düzenleyen, basıma
hazır hâle gelme sürecinde gerekli çalışmaları yapan nitelikli kişidir.
Görevler
Ø İş organizasyonu yapmak.
Ø Gündemi takip etmek.
Ø Gelen haberi redakte etmek.
Ø Gelen haberleri ve haberde kullanılacak görsel malzemeyi seçmek.
Ø Gelen haberin yayınlanacağı sayfayı belirlemek.
Ø Sayfa düzenlemesi ve tasarımı yapmak.
Ø Haberi dil bilgisi kuralları ve haber yazım tekniklerine göre düzeltmek.
Ø Düzenlenen sayfaları kontrol etmek.
Ø Sayfayı ani gelişen olaylara göre yeniden düzenlemek.
Ø Mesleki eğitime ilişkin faaliyetleri yürütmek.
FOTO MUHABİRİ
Tanım
Yazılı basın kuruluşlarında, haber fotoğrafı çeken, fotoğrafları bilgisayar ortamına
aktaran ve basılmaya hazır hâle getiren, gerektiğinde haber yazan nitelikli kişidir.
Görevler
Ø İş organizasyonu yapmak.
Ø Gündemi takip etmek.
Ø Haber fotoğrafı çekmek.
Ø Fotoğrafı dijital ortama aktararak işlemek.
Ø Haber yazmak.
Ø Haber kaynakları ile iyi ilişkiler geliştirmek.
Ø Mesleki eğitime ilişkin faaliyetleri yürütmek.
C. MESLEK ELEMANLARINDA ARANAN ÖZELLİKLER
Yazılı basın muhabiri olmak isteyenlerin; meraklı, olaylar arasında neden-sonuç
ilişkilerini görebilen, sezgisel zekâsı yüksek, olayları haber olarak algılayabilen, topladığı
bilgileri haber formatında yazabilen, diksiyonu düzgün ve dış görünüşüne özen gösteren
kişiler olmaları gerekir. Ayrıca ülke ve dünya gündemi ile haber iletişim teknolojilerini
yakından takip eden, iş ahlakına sahip, iyi iletişim kurabilen, dikkatli, görsel hafızası güçlü,
problem çözebilen, ikna yeteneği olan, protokol bilgisi ve insan psikolojisi bilgisine sahip
kişiler olmalıdır.
Foto muhabiri olmak isteyenlerin, yaratıcı, iyi gözlem yapabilen, atik, hızlı karar
alabilen, estetik duyguya sahip, el becerileri gelişmiş, isabetli zamanlama yapabilen, pratik
zekâlı, görme keskinliğine sahip, renkleri ayırt edebilen, gözleriyle ellerini eş güdümle
kullanabilen, güzel sanatlara ilgili, ayrıntıları algılayabilen, dikkatli, sabırlı, insanlarla iyi
ilişkiler kurabilen, iletişim teknolojilerini yakından takip eden, yeteneğini geliştirmeye önem
veren kişiler olmaları gerekir. Yaratıcılık, meslekte başarıyı artıran en önemli faktördür. İleri
derecede görme bozukluğu, el ve ayakların sakatlığı bu mesleğin yürütülmesini engeller.
TV muhabiri olmak isteyenlerin; meraklı, olaylar arasında neden-sonuç ilişkilerini
görebilen, sezgisel zekâsı yüksek, olayları haber olarak algılayabilen, topladığı bilgileri
haber formatında yazan, kurgulayan ve sunabilen, diksiyonu düzgün ve dış görünüşüne özen
gösteren kişiler olmaları gerekir. Ayrıca ülke ve dünya gündemi ile haber iletişim
teknolojilerini yakından takip eden, iş ahlakına sahip, iyi iletişim kurabilen, dikkatli, görsel
hafızası güçlü, problem çözebilen, ikna yeteneği olan, protokol bilgisi ve insan
psikolojisinden anlayan, canlı yayında haber sunabilecek rahatlığa sahip kişiler olmaları
gerekir.
Sayfa sekreteri olmak isteyenlerin, yaratıcı, hafızası güçlü, dil bilgisi kurallarına
hakim, iyi gözlem yapabilen, planlı çalışan, estetik duyguya sahip, güzel sanatlara ilgili, el
becerileri gelişmiş, pratik zekâlı, görme keskinliğine sahip, renkleri ayırt edebilen, gözleriyle
ellerini eş güdümle kullanabilen, ayrıntıları algılayabilen, dikkatli, sabırlı, insanlarla iyi
ilişkiler kurabilen, etkili bilgisayar kullanabilen, iletişim teknolojilerini yakından takip eden,
yeteneğini geliştirmeye önem veren, kararlı kişiler olmaları gerekir. Yaratıcılık ve planlı
çalışma meslekte başarıyı artıran en önemli faktördür. İleri derecede görme bozukluğu
mesleğin sağlıklı yapılmasını engeller.
D. ÇALIŞMA ORTAMI VE KOŞULLARI
Yazılı basın muhabirleri, yazılı basın işletmelerinde ve haber ajanslarında
çalışırlar. Genellikle sabit bir çalışma mekânları yoktur. Günün her saatinde aktif olarak
çalışabilirler. Genellikle olay yerinde, basın toplantılarında ya da rutin toplantıları takip
etmeleri nedeniyle bağlı bulundukları kurum dışında çalışırlar.
Foto muhabirleri, genellikle değişik ortamlarda çalışırlar. Fotoğrafları yayına
hazırlama aşamasında masa başında ve bilgisayar ortamında çalışmaktadırlar. Hem
gazetecilik kuruluşunda hem de dış sahada genellikle stresli iş koşullarında, bazen görüntü
alabilmek için saatlerce beklemek zorunda kalmakta, bazen de çok kısa bir süre içerisinde
olayı ya da olay kişisini görüntülemek mecburiyetinde kalmaktadır.
TV muhabirleri, görsel ve işitsel basın işletmelerinde ve haber ajanslarında
çalışırlar. Genellikle sabit bir çalışma mekânları yoktur. Günün her saatinde aktif olarak
çalışabilirler. Genellikle olay yerinde, basın toplantılarında ya da rutin toplantıları takip
etmeleri nedeniyle bağlı bulundukları kurum dışında çalışırlar.
Sayfa sekreterleri, kimi zaman gazete veya matbaada diğer kişilerle aynı ortamı
paylaşmakla birlikte kimi zaman da kendilerine ait bir alanda çalışmaktadırlar. Ortam
genellikle ışıklı, hareketli, stresli olmaktadır. İşlerini sınırlı zaman içerisinde yetiştirmek
durumundadırlar. Masa başında bilgisayar ortamında çalışırlar.
E. İŞ BULMA İMKÂNLARI
Yazılı basın muhabirleri yerel ve ulusal yazılı basın kuruluşları ile haber
ajanslarında, kamu kuruluşları ile özel kurumların basın ve halkla ilişkiler birimlerinde iş
bulabilirler.
Foto muhabirleri yerel ve ulusal basın kuruluşları ile haber ajanslarında iş
bulabilirken kamu kurum ve kuruluşları bünyesinde çıkarılan gazete ve dergilerde de
istihdam edilmektedirler.
TV muhabirleri ulusal ve yerel Radyo – TV kuruluşları ile haber ajanslarında
istihdam edilirler.
Sayfa sekreterleri, ulusal ve yerel yazılı basın kuruluşlarında, matbaalarda, yayın
evlerinde ve reklâm ajanslarında iş bulabilmektedirler. Nitelikli bir sayfa sekreterinin iş
piyasasında istihdam olanakları oldukça geniştir.
F. EĞİTİM VE KARİYER İMKÂNLARI
Meslek eğitimi, Anadolu İletişim Meslek Liseleri ile bazı Anadolu meslek liselerinin
Gazetecilik Alanı; Yazılı Basın Muhabirliği, Foto Muhabirliği, Televizyon Muhabirliği ve
Sayfa Sekreterliği Sertifika Programında verilecektir.
Meslek yüksek okullarının Radyo ve Televizyon Yayıncılığı, Radyo ve Televizyon
Yayımcılığı, Radyo ve Televizyon Programcılığı, Televizyon ve Radyo Programcılığı,
Televizyon Yapım ve Yönetim, Fotoğrafçılık, Fotoğrafçılık ve Kameramanlık, İletişim
bölümüne sınavsız geçiş yapabilirler. Ön lisans programlarını başarı ile bitirenler ÖSYM
tarafından açılan Dikey Geçiş Sınavında başarılı oldukları takdirde, İletişim, İletişim
Tasarımı, İletişim ve Tasarım, Medya ve İletişim Sistemleri, Radyo Televizyon ve Sinema,
Sinema ve Televizyon, Televizyon Gazeteciliği, Fotoğraf, Fotoğraf ve Video, Gazetecilik,
Görsel İletişim Tasarımı, Görsel Sanatlar ve Görsel İletişim Tasarımı, Grafik, Grafik
Öğretmenliği, Grafik Sanatları, Grafik Tasarım, Grafik Tasarımı, lisans programlarına dikey geçiş yapabilirler.
RADYO TELEVİZYON ALANI
Bu faaliyette verilecek bilgiler sonucunda radyo televizyon alanındaki meslekleri ve
meslek elemanlarını tanıyabileceksiniz.
A. ALANIN MEVCUT DURUMU VE GELECEĞİ
Radyo televizyon yayıncılığı, kamu ve özel sektör kurum ve kuruluşlarının iletişim
sektöründe hizmet ürettiği bir alandır. Bu alanda radyo, televizyon, sinema ve prodüksiyon
şirketleri, reklam ajansları, haber ajansları vb. bulunmaktadır.
Dünyadaki radyo televizyon sektöründeki gelişmeleri ülkemiz de yakalamıştır.
Görsel ve işitsel iletişim araçlarının hayatımızda yerini hızla alması, sektörde teknik eğitim
almış nitelikli insan gücüne olan ihtiyacı artırmıştır.
B. ALANIN ALTINDA YER ALAN MESLEKLER
Ø Kameramanlık
Ø Grafik-Animasyon
Ø Radyo-Televizyon Programcılığı
Ø Teknik Yapım-Yayın Elemanlığı
KAMERAMAN
Tanımı
Kameraman; görüntü kayıt edici araç ve gereçleri kullanarak stüdyo, çekim platosu
ve görüntü kayıt edilebilecek her yerde, kameranın çekim öncesi hazırlıklarını yapan ve
çekime estetik yorum katarak görüntü kayıt etme işlemlerini bireysel ya da ekip çalışmasıyla
yapma bilgi ve becerisine sahip nitelikli kişidir.
Görevleri
İş planı yapmak.
Ø Çekim için ön hazırlık yapmak.
Ø Aktüel çekim yapmak.
Ø Stüdyo çekimi yapmak.
Ø Haber çekimi yapmak.
Ø Çekim sonrası işlemlerin yapılıp yapılmadığını kontrol etmek.
Ø Mesleki gelişime ilişkin faaliyetleri yürütmek.
TEKNİK YAPIM YAYIN ELEMANI
Tanımı
Teknik yapım-yayın elamanı, radyo-televizyon ve prodüksiyon kuruluşları ile
organizasyonlarda kurgu yapan, ses ve ışık cihazlarını kullanan, yönetmenin talimatlarına
göre teknik işleri yürütme yeterliklerini kazanmış kişidir.
Görevleri
Ø Çalışma planı yapmak.
Ø Cihazların montaj, bakımını ve temizliğini yapmak.
Ø Kurgu ünitesini (Lineer, non-lineer) kullanmak.
Ø Amaca uygun geçiş ve efektler kullanmak.
Ø Ses ve görüntüleri amaca uygun döşemek.
Ø Ses mikserini kullanmak.
Ø Mikrofon takmak ve test etmek.
Ø Ses almak.
Ø Canlı programda ses ayarı yapmak.
Ø Işık donanımının kontrol ve onarımını yapmak.
Ø Işık masasını kullanmak.
Ø Konuya göre aydınlatma yapmak.
Ø Işıkları ekipmanlarının günlük bakımını yapmak.
Ø Meslekî gelişime ilişkin faaliyetleri yürütmek.
GRAFİK ANİMASYONCU
Tanımı
Grafik animasyoncu; bir proje çerçevesinde uygun görsel tasarımı düzenleyen, sanal
ve gerçek nesnelerin tasarımını yapan, bu tasarımları üç boyutlu olarak canlandıran ve bu
canlandırmayı bireysel ya da ekip çalışmasıyla yapma bilgi ve becerisine sahip nitelikli
kişidir.
Görevleri
Ø Çalışma planı yapmak.
Ø Talep eden kişiden istenilen tasarıma ait bilgi almak.
Ø Tasarım için materyal toplamak.
Ø Story board (resimli senaryo) hazırlamak.
Ø Toplanan malzemeyle tasarımı gerçekleştirmek.
Ø Tasarımı tamamlama ve teslim etmek.
Ø Mesleki eğitime ilişkin faaliyetleri yürütmek.
RADYO-TELEVİZYON PROGRAMCISI
Tanımı
Radyo-televizyon programcısı kuruluşlar ve yapım şirketlerinde program yapım
öncesi, çekim aşaması ve çekim sonrasında program içeriğini düzenleyen ve idari işleri
yürüten, temel düzeyde teknik cihazları kullanma becerisine ve yeterliğine sahip nitelikli
kişidir.
Görevleri
Ø Çalışma planı yapmak.
Ø Programla ilgili ön hazırlığı yürütmek.
Ø Program materyalleri toplamak.
Ø Çekim öncesi hazırlıkları yapmak.
Ø Çekim sırasında ekibi yönlendirmek.
Ø Çekimin tekniğine ve amacına uygun gerçekleşmesini sağlamak.
Ø İdari işleri takip etmek.
Ø Mesleki eğitime ilişkin faaliyetleri yürütmek.
C. MESLEK ELEMANLARINDA ARANAN ÖZELLİKLER
Radyo Televizyon alanında çalışmak isteyenlerin; görme ve işitme duyu organları
işlevlerini tam olarak yerine getirir durumda olan, el ve parmaklarını ustalıkla kullanan,
yaratıcı, titiz, beden ve ruh sağlığına sahip, estetik görüşlü ve mesleki eğitim almış kimseler
olmaları gerekir.
Grak–animasyoncu olmak isteyenlerin ayrıca çizim yapma yeteneğine sahip
olmaları da gerekir.
D. ÇALIŞMA ORTAMI VE KOŞULLARI
Çalışma ortamları, hem kapalı mekânlar (stüdyolar, kurgu odaları vb.) hem de dış
mekânlardır. İş hem aletlerle, hem de insanlarla ilgilenmeyi gerektirmektedir. Hareketli bir
hayattan ve değişiklikten hoşlanan kişiler bu meslekte mutlu olabilirler.
E. İŞ BULMA İMKÂNLARI
Radyo Televizyon alanında çalışmak isteyenler, televizyon programı yapım ve
basın-yayın sektöründe, kamu ve özel televizyon kanallarında, sinema sektörüne ait lm
stüdyolarında, video kuruluşlarında, reklamcılık sektöründe görev yapabilirler.
F. EĞİTİM VE KARİYER İMKÂNLARI
Meslek eğitimi, Anadolu İletişim Meslek liseleri ile bazı meslek liselerinin Radyo-
Televizyon alanı; Kameraman, Teknik Yapım Yayın Elemanı, Grak–Animasyoncu,
Radyo-Televizyon Programcısı eğitimi Sertifika programında verilecektir.
Meslek yüksek okullarının Radyo ve Televizyon Yayıncılığı, Radyo ve Televizyon
Yayımcılığı, Radyo ve Televizyon Programcılığı, Televizyon ve Radyo Programcılığı,
Televizyon Yapım ve Yönetim, Fotoğrafçılık, Fotoğrafçılık ve Kameramanlık bölümüne
sınavsız geçiş yapabilirler.
Ön lisans programlarını başarı ile bitirenler ÖSYM tarafından açılan dikey geçiş
sınavında başarılı oldukları takdirde, Basın ve Yayın, Fotoğraf, Fotoğraf ve Video,
Gazetecilik, Görsel İletişim Tasarımı, Görsel Sanatlar ve Görsel İletişim Tasarımı, Grak
Öğretmenliği, Grak Sanatları, Grak Tasarım, Grak Tasarımı İletişim, İletişim Tasarımı,
İletişim ve Tasarım, Medya ve İletişim Sistemleri, Radyo Televizyon ve Sinema, Sinema ve
Televizyon, Televizyon Gazeteciliği lisans programlarına dikey geçiş yapabilirler.
